تابش مستقیم و پراکنده، دو مؤلفه اصلی انرژی خورشیدی در سطح زمین محسوب می‌شوند. تابش مستقیم (Beam Radiation) بخشی از انرژی خورشید است که تقریباً در مسیری مستقیم از قرص خورشید به زمین می‌رسد و در روزهای صاف و بدون ابر، سهم عمده‌ای از تابش دریافتی را تشکیل می‌دهد. در مقابل، تابش پراکنده (Diffuse Radiation) پس از برخورد با مولکول‌های هوا، بخار آب، ذرات معلق، گردوغبار و ابرها در جو پخش شده و از جهات مختلف آسمان به سطح زمین می‌رسد. به همین دلیل، حتی در شرایط ابری که خورشید دیده نمی‌شود، پنل‌های خورشیدی به واسطه دریافت تابش پراکنده همچنان قادر به تولید برق هستند.
پنل‌های فتوولتائیک می‌توانند از هر دو نوع تابش مستقیم و پراکنده برای تولید انرژی بهره ببرند. سهم هر یک از این مؤلفه‌ها به عواملی همچون شرایط جوی، موقعیت جغرافیایی، فصل و زمان روز بستگی دارد؛ به‌طوری که در مناطق خشک و آسمان‌های صاف، تابش مستقیم غالب است، اما در شرایط ابری، سهم تابش پراکنده افزایش می‌یابد. درک دقیق این دو مؤلفه برای ارزیابی پتانسیل انرژی خورشیدی، شبیه‌سازی عملکرد نیروگاه‌ها و محاسبه میزان تابش دریافتی بر روی سطح پنل‌ها اهمیت بسزایی دارد.
منابع مرجع